Kiến thức pha chế

Nếu chỉ được chọn một cốt trà cho quán — soi bốn thứ này

✍️ Đinh Mai Thảo · Đồng sáng lập MIDUTA📅 15/10/2026⏱ Đọc khoảng 5 phút

Nếu chỉ được chọn duy nhất một cốt trà để dùng cho cả quán thì cả nhà chọn thế nào?

🎬 Video liên quan: nếu chỉ chọn một cốt trà thì trà nhài thượng hạng MIDUTA pha được những món nào, cả nhà xem clip ngắn trên kênh YouTube MIDUTA — Chỉ chọn một cốt trà cho quán? Trà nhài thượng hạng MIDUTA. Mỗi ngày kênh lên một công thức mới, cả nhà bấm theo dõi kênh MIDUTA để không bỏ lỡ nha.

Phần lớn mọi người chỉ soi một tiêu chí: thơm hay không thơm. Nhưng với quán thì còn ba thứ nữa quan trọng không kém — mà ít ai để ý cho tới khi đã nhập hàng về.

Tiêu chí 1 — Hương vị có bị đại trà không?

Cái đầu tiên em nhìn là hương vị có độc đáo không.

Loại trà đáng chọn là loại mà dùng quen rồi thì nhắm mắt cũng ngửi ra — phân biệt được với các loại trà cùng dòng khác.

Vì sao điều này quan trọng với quán?

Khách hàng bây giờ rất dễ dàng mua được một ly nước. Phải có lợi thế cạnh tranh thì mình mới cạnh tranh được.

Nếu ly trà của quán mình uống giống hệt ly trà quán bên cạnh, thì khách chọn quán nào cũng như nhau — và lúc đó họ chọn theo giá hoặc theo chỗ gần hơn. Cả hai đều là cuộc chơi mình khó thắng.

Vị riêng là thứ giữ khách mà không cần giảm giá.

Tiêu chí 2 — Dôi nước (hiệu suất cốt)

Đây là tiêu chí ít ai soi nhất nhưng lại ảnh hưởng tới tiền nhiều nhất.

Dôi nước nghĩa là: cùng một lượng trà khô thì ra được bao nhiêu cốt mà vẫn đủ đậm.

Mức Hiệu suất
Thông thường 100g trà ra 4 lít thành phẩm — đã là nhiều rồi
Loại dôi nước tốt 100g ra 5 lít cốt mà vẫn rất đậm đà

Chênh lệch: 25%.

🔴 Cách nghĩ về con số này:

"Một ly thì không đáng bao nhiêu. Nhưng cứ 100 triệu thì lại dôi ra 25 triệu."

(Đây là phép tính minh họa cho tỉ lệ 25%, không phải doanh thu thật của ai.)

Nghĩa là: chênh lệch hiệu suất không cảm nhận được ở từng ly, nhưng cộng dồn theo tháng thì thành khoản đáng kể. Đó là lý do khi so giá hai loại trà, cả nhà phải hỏi cả hai câu: "Bao nhiêu một ký?" và "Một ký ra bao nhiêu lít cốt?"

Tiêu chí 3 — Ủ lố giờ có bị đắng chát không?

Tiêu chí này em rất thích, vì nó là thứ tha thứ cho sai sót của con người.

Loại trà tốt thì đôi khi ủ lố giờ, ủ quá giờ đi, nó vẫn không bị đắng chát. Nó đậm trà hơn nhưng không bị chát, không bị hỏng mẻ.

Vì sao điều này quan trọng với quán?

Vì giờ cao điểm thì không ai canh đồng hồ được. Nhân viên đang pha ba ly một lúc, khách gọi thêm, điện thoại đổ chuông — bình trà nằm đó lố mất mấy phút là chuyện bình thường.

Với loại trà nhạy, ủ lố là dễ hỏng cả mẻ vì đắng chát. Với loại trà tha thứ được, ủ lố chỉ là đậm hơn một chút.

Tính ra tiền thì đây cũng là một khoản: không phải bỏ mẻ hỏng.

Tiêu chí 4 — Màu có tôn màu trái cây không?

Cái này chỉ lộ ra khi cả nhà bắt đầu pha trà trái cây.

Loại trà tốt thì màu cực kỳ đẹp, và khi phối với trái cây thì tôn màu trái cây chứ không dìm, không xỉn.

Nhiều loại trà pha riêng thì màu ổn, nhưng gặp chanh, gặp tắc, gặp mứt trái cây là nước bị thâm và xỉn — ly nước nhìn cũ kỹ dù vừa pha xong.

Với món khách hay chụp ảnh thì đây là chuyện lớn. Và với trà chanh, trà tắc — hai món quốc dân — thì loại trà giữ được màu là lợi thế rõ rệt.

Bảng soi nhanh khi chọn trà mới

Tiêu chí Cách kiểm
Hương có riêng không Ngửi trà khô + nếm cốt, so với loại đang dùng
Dôi nước Ủ đúng tỉ lệ, đo lượng cốt thu được
Ủ lố có chát không Cố ý ủ quá giờ một mẻ nhỏ rồi nếm
Màu khi phối trái cây Pha thử một ly trà chanh, để một lúc rồi nhìn lại màu

Bốn phép thử này tốn chút công, nhưng nó quyết định nguyên liệu cả quán dùng trong nhiều tháng.

Ghi chú về loại trà em đang dùng

Loại em nhắc trong bài là trà nhài MIDUTA cao cấp — và nó được các thầy cô dạy pha chế tin dùng.

Nhưng em vẫn khuyên: mua một gói về thử trước. Bốn tiêu chí trên là để cả nhà tự kiểm, chứ không phải để tin lời em.

Ai chưa tìm được cốt trà ưng ý cho quán thì thử theo bốn bước kiểm ở trên với loại đang dùng trước — biết đâu vấn đề không phải ở trà mà ở khâu ủ.

Đọc xong rồi, làm luôn!

Cốt trà ngon bắt đầu từ lá trà đúng. Chưa tin thì thử gói 500 g trước, hợp vị rồi hãy mua lớn.

Câu hỏi thường gặp

Một cốt trà pha được cả trà sữa lẫn trà trái cây không?

Có loại làm được, và đó chính là lợi thế lớn cho quán nhỏ — chỉ nhập một thứ, kho gọn, nhân viên học một quy trình.

Đo hiệu suất cốt thế nào cho đúng?

Ủ đúng tỉ lệ quán mình vẫn dùng, lọc bã, rồi đo lượng cốt bằng ca có vạch. Ghi lại con số đó cho từng loại trà để so.

Trà đắt hơn thì có luôn tốt hơn không?

Không nhất định. Bài này đưa bốn tiêu chí chính là để đánh giá bằng phép thử thay vì đánh giá bằng giá.

Ủ lố giờ bao lâu thì gọi là "lố"?

Mỗi loại trà một ngưỡng khác nhau. Cả nhà cứ thử ủ quá mốc quen dùng thêm vài phút rồi nếm là biết.

Đổi trà mới thì có phải chỉnh lại công thức không?

Gần như chắc chắn là có. Đổi trà là đổi độ đậm, đổi hương, đổi màu — nên phải nếm lại và chỉnh đường, chỉnh sữa cho cân.

Về tác giả

Đinh Mai Thảo — Đồng sáng lập MIDUTA. Mỗi ngày một công thức kinh doanh, chia sẻ miễn phí để chủ quán lấy về bán được luôn. Trà nhài cao cấp, trà olong và cà phê Robusta MIDUTA có tại shop.miduta.vn · Học bài bản tại Học viện MIDUTA.

Cả nhà thử bốn phép kiểm này với loại trà đang dùng rồi kể em nghe kết quả nha!

← Về danh sách bài viết